Skip to content
DSML.KZ
Publications

Article · Science and Technology of Kazakhstan · June 30, 2025

ҚАЗАҚСТАН ТЕМІР ЖОЛДАРЫНДА ӘРТЕКТІ АҒЫНДАРДЫ ЖОСПАРЛАУ АВТОМАТИЗАЦИЯСЫ МІНДЕТТЕРІНІҢ МӘСЕЛЕЛЕРІН ТАЛДАУ

А. О. Оралбекова, Бахытжан Сражатдинович Ахметов, Valeriy Lakhno, Г. Т. Еркелдесова, А. О. Токсанбаева

Valerii Lakhno
Open via DOI

Abstract

Бұл мақалада Қазақстан темір жолдарында әртекті ағындарды жоспарлауды автоматтандыру мәселелері қарастырылады, олардың ел экономикасы үшін маңыздылығы ескеріледі. Көлік ағындарының әртүрлі сипаттамаларын, соның ішінде жүк пен жолаушылар ағындарының түрлі түрлерін, инфрақұрылым шектеулерін, экономикалық және уақыттық факторларды ескеретін математикалық модельдерді (ММ) және интеллектуалды көлік жүйелерін (ИКЖ) әзірлеу мен енгізуге бағытталған алдыңғы зерттеулерге шолу жүргізілді. Қолданыстағы тәсілдерді талдау негізінде олардың шектеулері анықталып, көлік ағындарын басқару әдістері мен модельдерін жетілдірудің перспективалық бағыттары ұсынылды. Қазақстан темір жол көлігінің (ҚТЖ) тиімділігін арттыру үшін кешенді тәсіл мен заманауи ақпараттық технологияларды қолданудың маңыздылығына ерекше назар аударылды. Көліктің барлық түрлерінде, соның ішінде теміржол көлігінде (РР) біркелкі емес көлік ағындарын жоспарлаудың заманауи мәселелері (бұдан әрі – НТП аббревиатурасы) көбінесе максималды ағындар мәселелерінде оңтайлы шешімдерді табуға келіп тіреледі. Қазақстанның (бұдан әрі ҚР) темір жолдарындағы нақты көлік ағындары негізінен біртекті емес, өйткені олардың құрамына меншік, функционалдық мақсаты (жолаушылар ағыны және жүк ағындары), тасымалдау талаптары, сондай-ақ қызмет көрсету ерекшеліктері мен уақыт параметрлері сияқты әртүрлі сипаттамалары бар элементтер кіреді. Кілтті сөздер: теміржол көлігі (ТЖК), автоматтандыру, әртекті көлік ағындары, математикалық модельдер, интеллектуалды көлік жүйелері, жоспарлау, көлік инфрақұрылымы.

Railway Systems and Energy EfficiencyTransport and Logistics InnovationsRailways and European Transport Policyrail freightintelligent transportation systemsinfrastructure constraints

More by Valerii Lakhno